Bệnh não mô cầu là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, có thể diễn biến rất nhanh, gây viêm màng não, nhiễm khuẩn huyết và đe dọa tính mạng nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời. Trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ trong độ tuổi mầm non, cần được quan tâm bảo vệ. Việc chủ động phòng bệnh, phát hiện sớm dấu hiệu bất thường và phối hợp chặt chẽ giữa gia đình với nhà trường có ý nghĩa rất quan trọng.
1. Bệnh não mô cầu là gì?
Bệnh não mô cầu do vi khuẩn Neisseria meningitidis gây ra. Vi khuẩn lây truyền chủ yếu qua đường hô hấp khi tiếp xúc gần với dịch tiết mũi, họng của người mang vi khuẩn hoặc người mắc bệnh, chẳng hạn khi ho, hắt hơi hoặc tiếp xúc trực tiếp trong thời gian dài.
Bệnh có thể lây lan trong môi trường tập trung đông người, nơi trẻ thường xuyên tiếp xúc, vui chơi và sinh hoạt cùng nhau. Bệnh có khả năng tiến triển nặng chỉ trong vài giờ, do đó không được chủ quan khi trẻ có biểu hiện nghi ngờ.
2. Dấu hiệu nhận biết bệnh não mô cầu
Phụ huynh và giáo viên cần chú ý theo dõi sức khỏe của trẻ, đặc biệt khi trẻ có các biểu hiện sau:
- Sốt cao đột ngột, có thể kèm theo rét run.
- Đau đầu, buồn nôn hoặc nôn.
- Mệt mỏi, li bì, quấy khóc bất thường, bỏ ăn hoặc bỏ bú.
- Cứng gáy, sợ ánh sáng; trẻ nhỏ có thể khó chịu, kích thích hoặc ngủ lịm.
- Xuất hiện các nốt ban đỏ tím hoặc chấm xuất huyết trên da, có thể không mất đi khi ấn vào.
- Thở nhanh, tay chân lạnh, da tái, trẻ lơ mơ hoặc khó đánh thức.
Ở trẻ lứa tuổi mầm non, các dấu hiệu ban đầu đôi khi không rõ ràng, dễ nhầm với những bệnh nhiễm trùng thông thường.
LƯU Ý ĐẶC BIỆT: Khi trẻ sốt kèm ban xuất huyết, li bì, cứng gáy, khó thở hoặc có biểu hiện diễn biến nhanh, cần gọi cấp cứu 115 hoặc đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay lập tức. Không chờ xuất hiện đầy đủ triệu chứng, không tự ý điều trị tại nhà và không trì hoãn việc cấp cứu để chờ ban xuất huyết xuất hiện.
3. Các biện pháp phòng, chống bệnh não mô cầu
Để chủ động bảo vệ trẻ, gia đình và nhà trường cần thực hiện tốt các biện pháp sau:
Thứ nhất, giữ gìn vệ sinh cá nhân cho trẻ.
- Hướng dẫn trẻ rửa tay bằng xà phòng dưới vòi nước sạch trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh và sau khi vui chơi.
- Dạy trẻ che miệng, mũi bằng khăn giấy hoặc khuỷu tay khi ho, hắt hơi; bỏ khăn giấy đúng nơi quy định.
- Không cho trẻ dùng chung cốc uống nước, thìa, khăn mặt và các vật dụng cá nhân.
Thứ hai, giữ môi trường trường lớp sạch sẽ, thông thoáng.
- Thường xuyên vệ sinh lớp học, đồ chơi, bàn ghế, tay nắm cửa và các bề mặt trẻ thường xuyên tiếp xúc.
- Mở cửa thông thoáng phù hợp với điều kiện thời tiết và bảo đảm an toàn cho trẻ.
- Bảo đảm lớp học sạch sẽ, đủ ánh sáng; duy trì vệ sinh đồ dùng, dụng cụ ăn uống theo quy định.
- Hạn chế để trẻ tiếp xúc gần với người đang có biểu hiện bệnh đường hô hấp.
Thứ ba, theo dõi sức khỏe và phát hiện sớm trẻ có dấu hiệu bất thường.
- Phụ huynh kiểm tra sức khỏe của trẻ trước khi đưa đến trường.
- Giáo viên quan sát tình trạng sức khỏe của trẻ trong ngày, chú ý những biểu hiện như sốt, mệt mỏi, bỏ ăn, nôn, đau đầu hoặc thay đổi hành vi.
- Khi trẻ có dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh, cần thông báo ngay cho nhân viên y tế và Ban Giám hiệu để phối hợp xử trí.
- Trẻ mắc bệnh hoặc nghi mắc bệnh cần được nghỉ học, khám và thực hiện hướng dẫn của cơ sở y tế; không tự ý cho trẻ trở lại trường khi chưa đáp ứng điều kiện an toàn.
Thứ tư, tăng cường dinh dưỡng và chăm sóc sức khỏe.
- Cho trẻ ăn đủ chất, đa dạng thực phẩm, phù hợp với độ tuổi.
- Bảo đảm trẻ ngủ đủ giấc, vận động phù hợp và uống đủ nước.
- Không tự ý sử dụng thuốc kháng sinh để phòng bệnh cho trẻ.
Thứ năm, chủ động tiêm vắc xin phòng bệnh theo tư vấn y tế.
- Hiện nay có các loại vắc xin phòng bệnh do não mô cầu, nhưng khả năng bảo vệ phụ thuộc vào loại vắc xin và nhóm vi khuẩn được bao phủ.
- Phụ huynh nên trao đổi với cơ sở tiêm chủng để được tư vấn loại vắc xin, độ tuổi, lịch tiêm và các mũi cần thiết phù hợp với trẻ. Tiêm vắc xin không thay thế các biện pháp vệ sinh và phòng lây nhiễm.
4. Nhà trường và gia đình cần làm gì khi phát hiện trẻ nghi mắc bệnh?
Khi phát hiện trẻ có biểu hiện nghi ngờ mắc bệnh não mô cầu, cần bình tĩnh và xử trí kịp thời:
- Đối với giáo viên: Báo ngay cho nhân viên y tế và Ban Giám hiệu; theo dõi tình trạng trẻ, thực hiện các biện pháp phòng lây nhiễm và không tự ý cho trẻ dùng thuốc.
- Đối với nhân viên y tế: Đánh giá ban đầu trong phạm vi chuyên môn, phối hợp gọi cấp cứu hoặc chuyển trẻ đến cơ sở y tế khẩn cấp khi có dấu hiệu nguy hiểm; thông báo cho cơ quan y tế theo quy định.
- Đối với phụ huynh: Đưa trẻ đi khám ngay khi có dấu hiệu nghi ngờ, cung cấp đầy đủ thông tin về triệu chứng và thời điểm khởi phát; phối hợp với nhà trường, cơ quan y tế trong việc theo dõi và phòng chống dịch.
- Đối với những người tiếp xúc gần: Liên hệ cơ sở y tế hoặc cơ quan y tế dự phòng để được đánh giá nguy cơ và hướng dẫn các biện pháp dự phòng phù hợp. Người tiếp xúc gần có thể cần dùng thuốc dự phòng theo chỉ định y tế; không tự ý mua và sử dụng kháng sinh.
5. Thông điệp tuyên truyền
Bệnh não mô cầu là bệnh nguy hiểm nhưng chúng ta có thể chủ động giảm nguy cơ mắc bệnh bằng cách thực hiện tốt các biện pháp phòng ngừa, theo dõi sức khỏe và phát hiện sớm dấu hiệu bất thường.
Trường Mầm non Hợp Tiến đề nghị toàn thể cán bộ, giáo viên, nhân viên và các bậc phụ huynh cùng chung tay thực hiện tốt công tác phòng, chống bệnh não mô cầu, xây dựng môi trường học tập an toàn, sạch sẽ, bảo vệ sức khỏe cho trẻ.
VÌ SỨC KHỎE VÀ SỰ AN TOÀN CỦA TRẺ THƠ,
HÃY CHỦ ĐỘNG PHÒNG BỆNH NGAY HÔM NAY!
PHÒNG BỆNH HƠN CHỮA BỆNH – PHÁT HIỆN SỚM,
CẤP CỨU KỊP THỜI, BẢO VỆ TRẺ EM!
Tiếng Việt
English
中文
Français
日本語
한국어
Español
Русский
Deutsch
ไทย
ລາວ
हिन्दी
Português